New Turkish translation

<?xml version='1.0' encoding='UTF-8' ?>

<!DOCTYPE manualpage SYSTEM "../style/manualpage.dtd">

<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="../style/manual.tr.xsl"?>

<!-- English Revision: 421174 -->

<!-- =====================================================

 Translated by: Nilgün Belma Bugüner <nilgun belgeler.org>

   Reviewed by: Orhan Berent <berent belgeler.org>

========================================================== -->

<!--

 Licensed to the Apache Software Foundation (ASF) under one or more

 contributor license agreements.  See the NOTICE file distributed with

 this work for additional information regarding copyright ownership.

 The ASF licenses this file to You under the Apache License, Version 2.0

 (the "License"); you may not use this file except in compliance with

 the License.  You may obtain a copy of the License at

     http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0

 Unless required by applicable law or agreed to in writing, software

 distributed under the License is distributed on an "AS IS" BASIS,

 WITHOUT WARRANTIES OR CONDITIONS OF ANY KIND, either express or implied.

 See the License for the specific language governing permissions and

 limitations under the License.

-->

<manualpage metafile="apxs.xml.meta">

<parentdocument href="./">Programlar</parentdocument>

<title>apxs - Apache Eklenti Aracı</title>

<summary>

    <p><code><strong>apxs</strong></code>, Apache Hiper Metin Aktarım

     Protokolü (HTTP) sunucusu için ek modül derleme ve kurulum aracıdır. Bu

     araç sayesinde, bir veya daha fazla kaynak veya nesne

     <var>dosya</var>sından bir devingen paylaşımlı nesne (DSO - "Dynamic

     Shared Object" kısaltması) derlemek ve bu nesneyi (modülü) Apache

     sunucusuna çalışma anında <strong><module>mod_so</module></strong>

     modülünün <strong><directive module="mod_so"

     >LoadModule</directive></strong> yönergesi üzerinden yüklemek mümkün

     olmaktadır.</p>

    <p>Bu eklenti mekanizmasını platformunuzda kullanmak için DSO desteğinin

     olması ve <strong><program>httpd</program></strong> programının

     <strong><module>mod_so</module></strong> modülünü içerecek şekilde

     derlenmiş olması gerekir. Eğer bunlar mevcut değilse

     <strong><code>apxs</code></strong> aracı durumu size bildirecektir. Bunu

     aşağıdaki komutla kendiniz de sınayabilirsiniz:</p>

    <example>

      $ httpd -l

    </example>

    <p><strong><module>mod_so</module></strong> modülü gösterilen listede yer

     almalıdır. Bu gereksinimler sağlandığı takdirde

     <strong><code>apxs</code></strong> aracı sayesinde DSO mekanizması

     üzerinden kendi modüllerinizi kurmak suretiyle Apache sunucunuzun

     işlevselliğini kolayca arttırabilirsiniz. Örnek bir uygulama:</p>

    <example>

      $ apxs -i -a -c mod_foo.c<br />

      gcc -fpic -DSHARED_MODULE -I/dosya/yolu/apache/include -c mod_foo.c<br />

      ld -Bshareable -o mod_foo.so mod_foo.o<br />

      cp mod_foo.so /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      chmod 755 /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      [`foo' modülü /dosya/yolu/apache/etc/httpd.conf'ta etkinleştiriliyor]<br />

      $ apachectl restart<br />

      /dosya/yolu/apache/sbin/apachectl restart: httpd not running, trying to start<br />

      [Tue Mar 31 11:27:55 1998] [debug] mod_so.c(303): loaded module foo_module<br />

      /dosya/yolu/apache/sbin/apachectl restart: httpd started<br />

      $ _

    </example>

    <p><var>dosya</var> olarak bir C kaynak dosyası (.c), bir nesne dosyası

     (.o) ve hatta bir kütüphane arşivi archive (.a) belirtebilirsiniz.

     <strong><code>apxs</code></strong> aracı bu dosya uzantılarını

     tanıdığından C dosyalarını derleme işleminden, arşiv ve nesne

     dosyalarını ise doğrudan ilintileme işleminden geçirir. Fakat böyle

     önceden derlenmiş nesne dosyalarını kullanırken, devingen paylaşımlı

     nesne olarak kullanılmalarını sağlamak üzere konumdan bağımsız kod (PIC)

     üretecek şekilde derlenmiş olduklarından emin olmalısınız. Örneğin

     GCC'yi bunun için daima <strong><code>-fpic</code></strong> seçeneği ile

     kullanmalısınız. Diğer C derleyiciler için,

     <strong><code>apxs</code></strong>'in nesne dosyalarını derlerken

     kullanacağı seçenekleri öğrenmek için o derleyicilerin kılavuz

     sayfalarına bakınız.</p>

    <p>Apache'deki DSO desteği ile ilgili daha ayrıntılı bilgi edinmek için

     <strong><module>mod_so</module></strong> belgesini okumakla yetinmeyip

     <code>src/modules/standard/mod_so.c</code> kaynak dosyasını da

     okuyunuz.</p>

</summary>

<seealso><program>apachectl</program></seealso>

<seealso><program>httpd</program></seealso>

<section id="synopsis"><title>Kullanım</title>

    <p><code><strong>apxs</strong> -<strong>g</strong>

    [ -<strong>S</strong> <var>isim=değer</var> ]

    -<strong>n</strong> <var>modüladı</var></code></p>

    <p><code><strong>apxs</strong> -<strong>q</strong>

    [ -<strong>S</strong> <var>isim=değer</var> ]

    <var>sorgu</var> ...</code></p>

    <p><code><strong>apxs</strong> -<strong>c</strong>

    [ -<strong>S</strong> <var>isim=değer</var> ]

    [ -<strong>o</strong> <var>dso-dosyası</var> ]

    [ -<strong>I</strong> <var>include-dizini</var> ]

    [ -<strong>D</strong> <var>isim=değer</var> ]

    [ -<strong>L</strong> <var>lib-dizini</var> ]

    [ -<strong>l</strong> <var>kütüphane-adı</var> ]

    [ -<strong>Wc,</strong><var>derleyici-seçenekleri</var> ]

    [ -<strong>Wl,</strong><var>ilintileyici-seçenekleri</var> ]

    <var>dosya</var> ...</code></p>

    <p><code><strong>apxs</strong> -<strong>i</strong>

    [ -<strong>S</strong> <var>isim=değer</var> ]

    [ -<strong>n</strong> <var>modüladı</var> ]

    [ -<strong>a</strong> ]

    [ -<strong>A</strong> ]

    <var>dso-dosyası</var> ...</code></p>

    <p><code><strong>apxs</strong> -<strong>e</strong>

    [ -<strong>S</strong> <var>isim=değer</var> ]

    [ -<strong>n</strong> <var>modüladı</var> ]

    [ -<strong>a</strong> ]

    [ -<strong>A</strong> ]

    <var>dso-dosyası</var> ...</code></p>

</section>

<section id="options"><title>Seçenekler</title>

    <section id="options.common"><title>Ortak Seçenekler</title>

      <dl>

        <dt><code><strong>-n</strong> <var>modüladı</var></code></dt>

        <dd><code>-i</code> (kurulum) ve <code>-g</code> (şablon üretimi)

         seçenekleri için modül ismi belirtmek amacıyla kullanılır. Bir modül

         ismi belirtmek için bu seçeneği kullanın.

         <code><strong>-g</strong></code> seçeneği için bu gereklidir.

         <code><strong>-i</strong></code> seçeneği için ise araç, modül

         ismini kaynağın ismine bakarak veya (son çare olarak) dosya isminden

         tahmin etmeye çalışarak saptamaya çalışır.</dd>

      </dl>

    </section>

    <section id="options.query"><title>Sorgu Seçenekleri</title>

      <dl>

        <dt><code><strong>-q</strong> <var>sorgu</var></code></dt>

        <dd><strong><code>apxs</code></strong>'in belli ayarlar hakkında

         bilgisine başvurmak için bir sorgu gerçekleştirir.

         <code><var>sorgu</var></code> olarak şu dizgelerden biri veya

         birkaçı belirtilebilir: <code>CC</code>, <code>CFLAGS</code>,

         <code>CFLAGS_SHLIB</code>, <code>INCLUDEDIR</code>,

         <code>LD_SHLIB</code>, <code>LDFLAGS_SHLIB</code>,

         <code>LIBEXECDIR</code>, <code>LIBS_SHLIB</code>,

         <code>SBINDIR</code>, <code>SYSCONFDIR</code>, <code>TARGET</code>.

        <p>Bu seçeneği ayarları öğrenmek için kullanın. Örneğin, Apache'nin C

         başlık dosyalarının yerini kendi Makefile dosyalarınızın içinde

         şöyle belirtebilirsiniz:</p>

        <example>

          INC=-I`apxs -q INCLUDEDIR`

        </example></dd>

      </dl>

    </section>

    <section id="options.conf"><title>Yapılandırma Seçenekleri</title>

      <dl>

      <dt><code><strong>-S</strong> <var>isim=değer</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek yukarıda açıklanan <code><strong>apxs</strong></code>

        ayarlarını değiştirir.</dd>

      </dl>

    </section>

    <section id="options.template"><title>Şablon Üretme Seçenekleri</title>

      <dl>

      <dt><code><strong>-g</strong></code></dt>

      <dd><var>modüladı</var> (<strong><code>-n</code></strong> seçeneğihe

       bakınız) adında bir alt dizin oluşturur ve içine iki dosya

       yerleştirir: Kendi modülünüzü oluşturabilmeniz için veya

       <code><strong>apxs</strong></code> mekanizmaları ile hemen oynamaya

       başlayabilmeniz için <code>mod_<var>modüladı</var>.c</code> adında bir

       modül kaynak dosyası örneği ve bu modülü derleyip kurmayı

       kolaylaştırmak için bir <code>Makefile</code> dosyası.</dd>

      </dl>

    </section>

    <section id="options.dso"><title>DSO Derleme Seçenekleri</title>

      <dl>

      <dt><code><strong>-c</strong></code></dt>

      <dd>Bu seçenek derleme yapılacağını belirtir. Önce belirtilen C kaynak

       <var>dosyalar</var>ını (.c), nesne dosyalarını (.o) elde etmek için

       derler. Sonra bunları kalan nesne dosyaları (.o ve .a) ile

       ilintileyerek <var>dso-dosyası</var> adında bir devingen paylaşımlı

       nesne oluşturur. Eğer <strong><code>-o</code></strong> seçeneği ile

       modül ismi belirtilmemişse <var>dosyalar</var> arasındaki ilk dosyanın

       ismine bakarak dosya ismi tahmin edilmeye çalışılır ve

       <code>mod_<var>isim</var>.so</code> dosya adı bu isimden elde

       edilir.</dd>

      <dt><code><strong>-o</strong> <var>dso-dosyası</var></code></dt>

      <dd>Oluşturulacak devingen paylaşımlı nesnenin ismini belirtmek için

       kullanılır. Modül ismi bu seçenekle belirtilmez ve <var>dosya</var>

       listesinden bir isim tahmini de yapılamazsa son çare olarak

       <code>mod_unknown.so</code> ismi kullanılır.</dd>

      <dt><code><strong>-D</strong> <var>isim=değer</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek doğrudan derleme komutlarına aktarılır. Bu seçeneği

       derleme işlemine kendi tanımlarınızı belirtmek için kullanın.</dd>

      <dt><code><strong>-I</strong> <var>include-dizini</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek doğrudan derleme komutlarına aktarılır. Bu seçeneği

       derleme işleminde kullanılmak üzere kendi başlık dosyalarınızı içeren

       dizinleri arama yollarına eklemek için kullanın.</dd>

      <dt><code><strong>-L</strong> <var>lib-dizini</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek doğrudan derleme komutlarına aktarılır. Bu seçeneği

       derleme işleminde kullanılmak üzere kendi kütüphane dizinlerinizi

       arama yollarına eklemek için kullanın.</dd>

      <dt><code><strong>-l</strong> <var>kütüphane-adı</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek doğrudan derleme komutlarına aktarılır. Bu seçeneği

       derleme işleminde kullanılmak üzere kendi kütüphanelerinizi arama

       yollarına eklemek için kullanın.</dd>

      <dt><code><strong>-Wc</strong>,<var>derleyici-seçenekleri</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek derleme komutuna doğrudan seçenek aktarmak için

       kullanılır. Bu seçeneği yerel derleyiciniz için gereken ek seçenekleri

       belirtmek için kullanın.</dd>

      <dt><code><strong>-Wl</strong>,<var>ilintileyici-seçenekleri</var></code></dt>

      <dd>Bu seçenek nesne ilintileme komutuna doğrudan seçenek aktarmak için

       kullanılır. Bu seçeneği yerel ilintileyiciniz için gereken ek

       seçenekleri belirtmek için kullanın.</dd>

      </dl>

    </section>

    <section id="options.dsoinstall">

    <title>DSO Kurulum ve Yapılandırma Seçenekleri</title>

      <dl>

      <dt><code><strong>-i</strong></code></dt>

      <dd>Kurulum işlemini belirtir ve devingen olarak paylaşımlı nesneleri

       sunucunun <var>modules</var> dizinine kurar.</dd>

      <dt><code><strong>-a</strong></code></dt>

      <dd>İlgili <directive module="mod_so">LoadModule</directive> satırını

       Apache'nin <code>httpd.conf</code> yapılandırma dosyasına özdevinimli

       olarak ekleyerek veya böyle bir satır varsa bunu etkin kılarak modülü

       etkinleştirir.</dd>

      <dt><code><strong>-A</strong></code></dt>

      <dd><strong><directive module="mod_so">LoadModule</directive></strong>

       yönergesini daha sonra etkinleştirmek üzere satırın başına bir diyez

       imi (<code>#</code>) yerleştirmesi dışında

       <strong><code>-a</code></strong> seçeneği ile aynıdır.</dd>

      <dt><code><strong>-e</strong></code></dt>

      <dd>Modülü kurmaya çalışmaksızın Apache'nin <code>httpd.conf</code>

       yapılandırma dosyasını <strong><code>-i</code></strong> işlemine

       benzer şekilde <strong><code>-a</code></strong> ve

       <strong><code>-A</code></strong> seçenekleri ile düzenleme işlemini

       belirtir.</dd>

      </dl>

    </section>

</section>

<section id="examples"><title>Örnekler</title>

    <p>Apache'nin sunucu işlevselliğini genişletmek amacıyla kullanacağınız

     <code>mod_foo.c</code> adında bir Apache modülünüz olduğunu varsayalım.

     Öncelikle, C kaynak dosyasını, Apache sunucusuna çalışma anında

     yüklenmeye uygun bir paylaşımlı nesne olarak derlemeniz gerekir. Bunu

     sağlamak için şu komutları vermelisiniz:</p>

    <example>

      $ apxs -c mod_foo.c<br />

      gcc -fpic -DSHARED_MODULE -I/dosya/yolu/apache/include -c mod_foo.c<br />

      ld -Bshareable -o mod_foo.so mod_foo.o<br />

      $ _

    </example>

    <p>Bundan sonra, Apache yapılandırmanızın bu paylaşımlı nesneyi yüklemek

     için bir <strong><directive

     module="mod_so">LoadModule</directive></strong> yönergesi içermesini

     sağlamalısınız. <strong><code>apxs</code></strong> bu adımı

     basitleştirmek amacıyla, paylaşımlı nesneyi sunucunun <var>modules</var>

     dizinine özdevinimli olarak kurmak ve <code>httpd.conf</code> dosyasını

     buna uygun olarak güncellemek için bir yol sağlar. Bu sonuç şöyle elde

     edilebilir:</p>

    <example>

      $ apxs -i -a mod_foo.c<br />

      cp mod_foo.so /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      chmod 755 /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      [`foo' modülü /dosya/yolu/apache/etc/httpd.conf'da etkinleştiriliyor]<br />

      $ _

    </example>

    <p>Yapılandıma dosyasına (eğer yoksa) şu satır eklenir:</p>

    <example>

      LoadModule foo_module modules/mod_foo.so

    </example>

    <p>Bunu öntanımlı olarak iptal etmek isterseniz

     <strong><code>-A</code></strong> seçeneğini kullanmanız gerekir:</p>

    <example>

      $ apxs -i -A mod_foo.c

    </example>

    <p><strong><code>apxs</code></strong> mekanizmalarını hızlıca denemek

     için örnek bir Apache modül şablonunu ve bir Makefile dosyasını şöyle

     oluşturabilirsiniz:</p>

    <example>

      $ apxs -g -n foo<br />

      Creating [DIR]  foo<br />

      Creating [FILE] foo/Makefile<br />

      Creating [FILE] foo/mod_foo.c<br />

      $ _

    </example>

    <p>Ardından bu örnek modülü bir paylaşımlı nesne olarak derleyip Apache

     sunucusuna yükleyebilirsiniz:</p>

    <example>

      $ cd foo<br />

      $ make all reload<br />

      apxs -c mod_foo.c<br />

      gcc -fpic -DSHARED_MODULE -I/dosya/yolu/apache/include -c mod_foo.c<br />

      ld -Bshareable -o mod_foo.so mod_foo.o<br />

      apxs -i -a -n "foo" mod_foo.so<br />

      cp mod_foo.so /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      chmod 755 /dosya/yolu/apache/modules/mod_foo.so<br />

      [`foo' modülü /dosya/yolu/apache/etc/httpd.conf'ta etkinleştiriliyor]<br />

      apachectl restart<br />

      /dosya/yolu/apache/sbin/apachectl restart: httpd not running, trying to start<br />

      [Tue Mar 31 11:27:55 1998] [debug] mod_so.c(303): loaded module foo_module<br />

      /dosya/yolu/apache/sbin/apachectl restart: httpd started<br />

      $ _

    </example>

    <p><strong><code>apxs</code></strong> C kaynak dosyalarını va nesne

     dosyalarını özdevinimli olarak tanıdığından,

     <strong><code>apxs</code></strong>'yi PHP3 gibi karmaşık modülleri

     Apache kaynak ağacının dışında derlemek için de kullanabilirsiniz:</p>

    <example>

      $ cd php3<br />

      $ ./configure --with-shared-apache=../apache-1.3<br />

      $ apxs -c -o libphp3.so mod_php3.c libmodphp3-so.a<br />

      gcc -fpic -DSHARED_MODULE -I/tmp/apache/include  -c mod_php3.c<br />

      ld -Bshareable -o libphp3.so mod_php3.o libmodphp3-so.a<br />

      $ _

    </example>

    <p>Sadece C kaynak dosyaları derlenir ve diğer nesne dosyaları ile

     ilintilenir.</p>

</section>

</manualpage>

<?xml version='1.0' encoding='UTF-8' ?>

<!DOCTYPE manualpage SYSTEM "../style/manualpage.dtd">

<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="../style/manual.tr.xsl"?>

<!-- English Revision: 421174 -->

<!-- =====================================================

 Translated by: Nilgün Belma Bugüner <nilgun belgeler.org>

   Reviewed by: Orhan Berent <berent belgeler.org>

========================================================== -->

<!--

 Licensed to the Apache Software Foundation (ASF) under one or more

 contributor license agreements.  See the NOTICE file distributed with

 this work for additional information regarding copyright ownership.

 The ASF licenses this file to You under the Apache License, Version 2.0

 (the "License"); you may not use this file except in compliance with

 the License.  You may obtain a copy of the License at

     http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0

 Unless required by applicable law or agreed to in writing, software

 distributed under the License is distributed on an "AS IS" BASIS,

 WITHOUT WARRANTIES OR CONDITIONS OF ANY KIND, either express or implied.

 See the License for the specific language governing permissions and

 limitations under the License.

-->

<manualpage metafile="htdigest.xml.meta">

<parentdocument href="./">Programlar</parentdocument>

<title>htdigest - Özet kimlik doğrulama dosyalarını yönetir</title>

<summary>

    <p><code><strong>htdigest</strong></code>, HTTP kullanıcılarının digest

    türü kimlik doğrulaması için kullanıcı isimlerinin ve parolalarının

    saklanmasında kullanılacak düz metin dosyalarını oluşturmak ve güncellemek

    için kullanılır. Apache HTTP sunucusunun mevcut özkaynaklarının kullanımı

    sadece <code><strong>htdigest</strong></code> tarafından oluşturulan

    dosyalarda listelenmiş kullanıcılara tahsis edilebilir.</p>

    <p>Bu kılavuz sayfası sadece komut satırı değiştirgelerini listeler.

    Kullanıcı kimlik doğrulamasını

    <strong><program>httpd</program></strong>'de yapılandırmak için gerekli

    yönergelerle ilgili ayrıntılar için Apache dağıtımının bir parçası olan

    ve <a href="http://httpd.apache.org/"> http://httpd.apache.org/</a>

    adresinde de bulunan Apache HTTP Sunucusu Belgelerine bakınız.</p>

</summary>

<seealso><program>httpd</program></seealso>

<seealso><module>mod_auth_digest</module></seealso>

<section id="synopsis"><title>Kullanım</title>

    <p><code><strong>htdigest</strong> [ -<strong>c</strong> ]

    <var>parola-dosyası</var> <var>bölge</var> <var>kullanıcı</var></code></p>

</section>

<section id="options"><title>Seçenekler</title>

    <dl>

    <dt><code><strong>-c</strong></code></dt>

    <dd><code><var>parola-dosyası</var></code> oluşturur. Dosya mevcutsa,

    dosya silinip yeniden yazılır.</dd>

    <dt><code><var>parola-dosyası</var></code></dt>

    <dd>Kullanıcı ismi, parola ve bölge bilgilerini içeren dosyanın ismi.

    <code><strong>-c</strong></code> seçeneği verilmişse ve dosya mevcut

    değilse oluşturulur, dosya mevcutsa silinip yeniden oluşturulur.</dd>

    <dt><code><var>bölge</var></code></dt>

    <dd>Kullanıcının mensup olduğu bölge ismi.</dd>

    <dt><code><var>kullanıcı</var></code></dt>

    <dd><code><var>parola-dosyası</var></code>'nda oluşturulacak veya

    güncellenecek kullanıcı ismi. <code><var>kullanıcı</var></code> bu

    dosyada mevcut değilse yeni bir girdi eklenir. Girdi mevcutsa parolası

    değiştirilir.</dd>

    </dl>

</section>

</manualpage>