<?xml version="1.0"?>
<!DOCTYPE modulesynopsis SYSTEM "../style/modulesynopsis.dtd">
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="../style/manual.tr.xsl"?>
<!-- English Revision: 1414098 -->
<!-- =====================================================
 Translated by: Nilgün Belma Bugüner <nilgun belgeler.gen.tr>
   Reviewed by: Orhan Berent <berent belgeler.gen.tr>
========================================================== -->

<!--
 Licensed to the Apache Software Foundation (ASF) under one or more
 contributor license agreements.  See the NOTICE file distributed with
 this work for additional information regarding copyright ownership.
 The ASF licenses this file to You under the Apache License, Version 2.0
 (the "License"); you may not use this file except in compliance with
 the License.  You may obtain a copy of the License at

     http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0

 Unless required by applicable law or agreed to in writing, software
 distributed under the License is distributed on an "AS IS" BASIS,
 WITHOUT WARRANTIES OR CONDITIONS OF ANY KIND, either express or implied.
 See the License for the specific language governing permissions and
 limitations under the License.
-->

<modulesynopsis metafile="worker.xml.meta">
<name>worker</name>
<description>Çok evreli ve çok süreçli melez bir HTTP sunucusu oluşturan çok
süreçlilik modülü.</description>
<status>MPM</status>
<sourcefile>worker.c</sourcefile>
<identifier>mpm_worker_module</identifier>

<summary>
    <p>Bu çok süreçlilik modülü (MPM) hem çok süreçli hem de çok evreli
      olabilen melez bir sunucu oluşturur. İstekleri sunmak için evreleri
      kullanması sebebiyle çok süreçli bir sunucudan daha az sistem kaynağı
      harcayarak daha çok isteğe hizmet sunabilir. Bununla birlikte, herbiri
      çok sayıda evreye sahip çok sayıda süreci canlı tutarak bir çok süreçli
      sunucu kadar kararlı olur.</p>

    <p>Bu MPM’i denetim altında tutmakta kullanılan en önemli yönergeler, her
      çocuk süreç için konuşlandırılacak evre sayısını belirleyen <directive
      module="mpm_common">ThreadsPerChild</directive> yönergesi ile devreye
      sokulacak toplam evre sayısının azamisini belirleyen <directive
      module="mpm_common">MaxRequestWorkers</directive> yönergesidir.</p>
</summary>
<seealso><a href="../bind.html">Apache HTTP Sunucusunun kullandığı adres ve
  portların ayarlanması</a></seealso>

<section id="how-it-works"><title>Nasıl çalışır?</title>
    <p>Çocuk süreçleri devreye almaktan tek bir süreç (ana süreç) sorumludur.
      Her çocuk süreç <directive module="mpm_common"
      >ThreadsPerChild</directive> yönergesinde belirtilen sayıda evre
      konuşlandırır. Bunlardan ayrı olarak, bir dinleyici evre bağlantıları
      dinleyip gelenleri işlenmek üzere bu sunucu evrelerinden birine
      aktarır.</p>

    <p>Apache HTTP Sunucusu daima, gelen isteklere hizmet sunmaya hazır
      <dfn>yedek</dfn>
      veya boştaki sunucu evrelerinden oluşan bir havuzu canlı tutmaya
      çalışır. Bu suretle, istemcilere isteklerinin sunulması için yeni çocuk
      süreçlerin çatallanmasını, dolayısıyla yeni evrelerin
      konuşlandırılmasını beklemek gerekmez. Başlangıçta çalıştırılacak çocuk
      süreçlerin sayısı <directive
      module="mpm_common">StartServers</directive> yönergesinde belirtilir.
      Apache httpd, çalışma süresi boyunca <directive module="mpm_common"
      >MinSpareThreads</directive> ve <directive module="mpm_common"
      >MaxSpareThreads</directive> yönergeleri ile belirtilen sınırlar
      dahilinde kalmak üzere gerektiğinde süreçleri öldürerek gerektiğinde
      yenilerini devreye alarak tüm süreçlerdeki toplam evre sayısını sabit
      tutmaya çalışır. Bu işlem kendiliğinden çok iyi yürüdüğünden bu
      yönergelere öntanımlı değerlerinden farklı değerlerin atanması nadiren
      gerekli olur. Aynı anda hizmet sunulabilecek istemcilerin sayısı (yani,
      tüm süreçlerin toplam evre sayısı) <directive module="mpm_common"
      >MaxRequestWorkers</directive> yönergesi ile belirlenir. Etkin çocuk
      süreçlerin sayısı ise <directive module="mpm_common"
      >MaxRequestWorkers</directive> yönergesindeki değerin <directive
      module="mpm_common" >ThreadsPerChild</directive> yönergesindeki değere
      bölünmesi ile elde edilir.</p>

    <p>Bu iki yönerge aynı anda etkin olabilecek çocuk süreçlerin ve her
      çocuk süreçteki sunucu evreleri sayısının üst sınırını belirler ve bu
      sınır sadece ana sunucu tamamen durdurulup yeniden başlatılarak
      değiştirilebilir. <directive module="mpm_common"
      >ServerLimit</directive> yönergesinin değeri etkin çocuk süreç
      sayısının üst sınırı olup <directive module="mpm_common"
      >MaxRequestWorkers</directive> yönergesindeki değerin <directive
      module="mpm_common" >ThreadsPerChild</directive> yönergesindeki değere
      bölünmesi ile elde değere eşit veya bundan küçük olması gerekir.
      <directive module="mpm_common">ThreadLimit</directive> yönergesinin
      değeri ise sunucu evreleri sayısının üst sınırını belirler ve <directive
      module="mpm_common">ThreadsPerChild</directive> yönergesindeki değerden
      büyük veya ona eşit olması gerekir.</p>

    <p>Sonlandırma sırasında etkin çocuk süreçlere ek olarak mevcut istemci
      bağlantılarını işleme sokmaya çalışan tek bir sunucu evresinden başka
      fazladan bir çocuk süreç etkin kalabileceği gibi sonlandırılacak süreç
      sayısının en fazla <directive module="mpm_common"
      >MaxRequestWorkers</directive> olması gerekirse de gerçekte sayı bundan
      küçük olabilir.  Şöyle bir işlemle tek bir çocuk sürecin sonlandırılması
      iptal edilerek bu gibi durumlara karşı önlem alınabilir:</p>

    <ul>
      <li><directive module="mpm_common">MaxConnectionsPerChild</directive>
        yönergesinin değeri sıfır yapılır.</li>

      <li><directive module="mpm_common">MaxSpareThreads</directive> ve
        <directive module="mpm_common">MaxRequestWorkers</directive>
        yönergelerinin değerleri birbirine eşitlenir.</li>
    </ul>

    <p><module>worker</module> modülünün öntanımlı süreç-evre yapılandırması
      genelde şöyledir:</p>

    <highlight language="config">
ServerLimit         16
StartServers         2
MaxRequestWorkers  150
MinSpareThreads     25
MaxSpareThreads     75
ThreadsPerChild     25
    </highlight>

    <p>Unix altında 80. portu dinleyebilmek için ana sürecin root tarafından
      çalıştırılmış olması gerekirse de çocuk süreçler ve evreler Apache
      httpd tarafından daha az yetkili bir kullanıcının aidiyetinde
      çalıştırılırlar. Apache httpd’nin çocuk süreçlerinin kullanıcı ve
      gruplarını ayarlamak için <directive module="mod_unixd">User</directive>
      ve <directive module="mod_unixd">Group</directive> yönergeleri
      kullanılır.
      Çocuk süreçlerin sunacakları içeriği okumaya yetkili olmaları gerekir,
      fakat bu yetkinin mümkün olduğunca kısıtlı tutulmasına çalışılmalıdır.
      Bundan başka, <program>suexec</program> kullanılmadığı takdirde, bu
      yönergeler CGI betikleri tarafından miras alınacak yetkili kullanıcı
      ve grubu da ayarlarlar.</p>

    <p><directive module="mpm_common">MaxConnectionsPerChild</directive>
      yönergesi ana sunucunun eski süreçleri öldürüp yenilerini oluşturmayı
      ne kadar sıklıkla yapacağını denetler.</p>

    <p>Bu MPM, gürleyen sürü sorunu ortaya çıktığında (genelde çok sayıda
      dinlenen soket varlığında) gelen bağlantılara erişimi dizgileştirmek için
      <code>mpm-accept</code> muteksini kullanır. Bu muteksin gerçeklenimle
      ilgili hususları <directive module="core">Mutex</directive> yönergesi ile
      yapılandırılabilir. Bu muteks hakkında ek bilgi  için <a
      href="../misc/perf-tuning.html">başarımın arttırılması</a>
      belgesine bakınız.</p>

</section>

<directivesynopsis location="mpm_common"><name>CoreDumpDirectory</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>EnableExceptionHook</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mod_unixd"><name>Group</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>PidFile</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>Listen</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ListenBacklog</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>MaxRequestWorkers</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>MaxMemFree</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>MaxConnectionsPerChild</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>MaxSpareThreads</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>MinSpareThreads</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ScoreBoardFile</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ReceiveBufferSize</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>SendBufferSize</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ServerLimit</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>StartServers</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ThreadLimit</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ThreadsPerChild</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mpm_common"><name>ThreadStackSize</name>
</directivesynopsis>
<directivesynopsis location="mod_unixd"><name>User</name>
</directivesynopsis>

</modulesynopsis>
